De bosatlas van de geschiedenis van Nederland

Sinds enkele weken heb ik weer een mooi pronkstuk in de boekenkast staan: de bosatlas van de geschiedenis van Nederland. Na enkele grote, speciale bosatlassen (van de wereld, van Nederland en van Friesland) komt nu dit exemplaar op de markt. Een prachtig voorbeeld van het samenbrengen van de vakken aardrijkskunde en geschiedenis. De atlas vertelt het verhaal van hoe is het landschap van Nederland ten eerste door de natuur ontstaan, en ten tweede door de eeuwen heen door de bewoners van het huidige Nederland veranderd. Het doorbladeren van deze atlas is voor mij persoonlijk een groot feest. Op een verloren zaterdagochtend kan ik me helemaal verliezen in zo’n atlas, heerlijk om met een kopje koffie deze hele atlas (meer dan 1500 kaarten) door te nemen. Naast de informatieve kaartjes staat de atlas ook vol met historische en tegenwoordige foto’s om de cartografische informatie ook te ondersteunen met beelden. De atlas is opgebouwd uit 14 hoofdstukken die chronologisch zijn ingedeeld. De atlas begint met de prehistorie (onder andere ijstijden en als gevolg daarvan zwerfkeien en als gevolg daar weer van hunebedden) en eindigt met de hedendaagse geschiedenis, Alle tussenliggende periodes zijn op een mooie overzichtelijke manier zichtbaar gemaakt.

Wat kun je nu als docent M&M met zo’n prachtige atlas? Dat de inhoud van deze kaartjes prima in de les passen is natuurlijk logisch. Echter, vanwege de prijs zal het voor het overgrote deel van de scholen niet mogelijk zijn om leerlingenexemplaren aan te schaffen. Als vaksectie zou je wel een exemplaar in het lokaal kunnen plaatsen. De atlas kan dan een soort van naslagfunctie bekleden. Leerlingen kunnen gebruik maken (sommigen zijn hierin zeer geinteresseerd). Daarnaast kun je in elk hoofdstuk van M&M wel wat kaartjes gebruiken ter ondersteuning van de lesstof.

Het mooie van een dergelijke atlas is voor mij dat het zo goed zichtbaar is dat de natuur en de mens samen een landschap maken (of breken). Soms is de natuur sterker (denk aan het hoge water in Noord-Nederland van twee weken geleden) en soms ook is de mens sterker (denk aan de landschappen beneden NAP die toch droog zijn). Echter de mens in Nederland zal altijd bepaalde risico’s moeten incalculeren. Veilig is het, maar potentiele gevaren liggen altijd op de loer (waar niet trouwens?). Het gesprek met leerlingen hierover is waardevol en de atlas kan hierin een ondersteunende rol spelen. U raadt het al: ik ben een fan en daarom raadt ik elke sectie M&M aan om deze atlas zo snel mogelijk aan te schaffen!